توسط : 
استرالیا با پشت سر گذاشتن بریتانیا، پس از چین و ایالات متحده در رتبه سوم بازار جهانی ذخیرهسازی انرژی در مقیاس نیروگاهی قرار گرفت.
براساس گزارش جدید شرکت پژوهشی Rystad Energy، استرالیا اکنون دارای ظرفیت ۱۴ گیگاوات/۳۷ گیگاواتساعت از ذخیرهسازی انرژی باتری در مقیاس عظیم است که در مرحله نهایی سرمایهگذاری یا نزدیک به آن قرار دارند؛ ظرفیتی که قرار است طی دو سال آینده به بهرهبرداری برسد.
در مقایسه با سال گذشته، مجموع ظرفیت پروژههای در دست اجرا ۴۵ گیگاوات افزایش یافته و از ۱۰۹ گیگاوات در اوت ۲۰۲۴ به ۱۵۴ گیگاوات در اوت ۲۰۲۵ رسیده است.
نکته قابلتوجه آنکه استرالیا نخستین کشور جهان است که از مرز ۱ گیگاواتساعت ظرفیت باتری نیروگاهی بهازای هر یک میلیون نفر جمعیت عبور کرده و از این نظر، با فاصلهای چشمگیر بالاتر از چین و آمریکا قرار دارد؛ کشورهایی که هرکدام کمتر از ۴۰۰ مگاواتساعت ظرفیت بهازای هر میلیون نفر دارند.
«دیوید دیکسون»، تحلیلگر ارشد پژوهشهای انرژیهای تجدیدپذیر شرکت Rystad Energy در استرالیا، اعلام کرد سامانههای ذخیرهسازی انرژی باتری در مقیاس نیروگاهی (BESS) را میتوان یکی از بزرگترین داستانهای موفقیت در حوزه انرژیهای تجدیدپذیر این کشور دانست، اما در واقعیت، استرالیا نباید سومین بازار بزرگ جهان در این زمینه باشد:
«ما کشور کوچکی هستیم و در بلندمدت در این جایگاه باقی نخواهیم ماند، اما این دستاورد تازه، نشاندهنده جاذبه سرمایهگذاری و موفقیت بازار داخلی ماست. ما سطح بیسابقهای از باتریهای مصرفی درحال ساخت داریم، اما این موضوع به معنای آن است که باید با پروژههای خورشیدی، بادی و حتی چند نیروگاه گازی برای منابع و نیروی انسانی رقابت کنیم.»
بزرگترین ذخیرهساز انرژی باتری فرانسه به بهرهبرداری رسید
به گفته دیکسون، فشار فزاینده بر منابع و همچنین کمبود ظرفیت در حوزههای مهندسی، تدارکات و خدمات ساختوساز موجب افزایش هزینههای نیروی کار در آینده خواهد شد.
توسعه تجدیدپذیرها و ایجاد مشاغل سبز؛ لولهکشها، برقکارها و جوشکارها در اولویت
او افزود: «برای درک بهتر، باید گفت هزینه توسعه همه پروژههای انرژی تجدیدپذیر در مقیاس نیروگاهی طی ۱۲ تا ۲۴ ماه گذشته بین ۵۰ تا ۸۰ درصد افزایش یافته است. بنابراین رقابت برای منابع بسیار شدید خواهد بود؛ همین مسئله در زمینه اتصال پروژهها به شبکه برق نیز صدق میکند.»
براساس گزارش «بیانیه فرصتهای برق استرالیا – اوت ۲۰۲۵» (ESOO) که از سوی اپراتور بازار انرژی استرالیا (AEMO) منتشر شده، مصرف برق عملیاتی این کشور طی دهه آینده ۲۸ درصد افزایش خواهد یافت.
در سال مالی ۲۰۲۴-۲۰۲۵، میزان مصرف برق حدود ۱۷۸ تراواتساعت بوده و پیشبینی میشود تا سال ۲۰۳۴-۲۰۳۵ به ۲۲۹ تراواتساعت برسد. در سهماهه منتهی به ژوئن ۲۰۲۵، ۱۰ پروژه جدید ذخیرهسازی با مجموع ظرفیت ۲.۴ گیگاوات تأیید شدهاند، ۶ پروژه با مجموع ۸۶۶ مگاوات به ثبت رسیده و ۳ پروژه با ظرفیت ۴۸۵ مگاوات به بهرهبرداری کامل رسیدهاند.
«دنیل وسترمن»، مدیرعامل AEMO، اعلام کرد با توجه به حجم بالای نیروگاههای سوخت فسیلی که طی دهه آینده از مدار خارج خواهند شد، تحویل بهموقع پروژههای ذخیرهسازی انرژی، تولید برق و توسعه خطوط انتقال، به همراه استفاده از منابع انرژی در سطح مصرفکننده، برای حفظ پایداری و قابلیت اطمینان شبکه امری حیاتی است.
پیشبینی میشود سرمایهگذاری در ظرفیتهای جدید ذخیرهسازی انرژی تا سال ۲۰۳۰، از ۲۱ میلیارد دلار استرالیا (۱۴ میلیارد دلار آمریکا) فراتر رود؛ رقمی که با حمایت برنامه طرح سرمایهگذاری ظرفیت (CIS) دولت استرالیا محقق خواهد شد.
این روند عمدتاً توسط شرکتهای خدمات انرژی داخلی و تعداد محدودی از توسعهدهندگان بینالمللی هدایت میشود که سهم قابلتوجهی از سرمایهگذاری و مالکیت سامانههای ذخیرهسازی انرژی در مقیاس بزرگ (BESS) در استرالیا را در اختیار دارند.
ازجمله فعالترین شرکتها در این حوزه، شرکت Neoen است؛ توسعهدهنده انرژی پاک که پروژه Western Downs BESS Stage 2 با ظرفیت ۲۷۰ مگاوات / ۵۴۰ مگاواتساعت را شش هفته زودتر از برنامه در سپتامبر ۲۰۲۵ وارد مدار کرد.
شرکت دیگر، Akaysha Energy، توسعهدهنده باتریهای بزرگمقیاس در استرالیاست که درحالحاضر ۴ گیگاواتساعت ظرفیت درحال ساخت و ۱۳ گیگاواتساعت دیگر در مرحله توسعه دارد. ازجمله پروژههای شاخص آن، پروژه سوپرباتری Waratah با ظرفیت ۸۵۰ مگاوات / ۱.۶ گیگاواتساعت و ارزش تقریبی ۱ میلیارد دلار (۶۵۰ میلیون دلار آمریکا) است.
«نیک کارتر»، مدیرعامل Akaysha Energy، اعلام کرد که ابعاد عظیم و ظرفیت بالای این سامانههای ذخیرهسازی چالشهای فنی و اجرایی خاص خود را نیز ایجاد میکند: «این تأسیسات، بزرگترین، سریعترین و انعطافپذیرترین منبع تولید و ذخیره انرژی در جهان است و در زمانی بیسابقه ساخته شده است. اما بهعنوان بزرگترین واحد تولید و نقطه اتصال در بازار ملی برق استرالیا (NEM)، انجام آزمایشها، تزریق و برداشت ۸۵۰ مگاوات توان تاکنون در هیچ شبکهای در جهان انجام نشده و این خود چالش اصلی ماست.»
سوپرباتری واراتا (Waratah Super Battery)
پروژه سوپرباتری واراتا (WSB) توسط شرکت Akaysha برای سازمان دولتی EnergyCo ایالت نیو ساوت ولز (NSW) ساخته، مدیریت و بهرهبرداری میشود. این نیروگاه از ۳۵۹۸ باتری لیتیومآهنفسفات (LFP) درون محفظههای مخصوص تشکیل شده که در محل نیروگاه زغالسنگی از رده خارجشده مونمورا در ساحل مرکزی نیو ساوت ولز، در حدود ۱۰۰ کیلومتری شمال سیدنی، نصب شدهاند.
در مرحله نهایی، این تأسیسات توان فعال پیوستهای برابر با ۷۰۰ مگاوات و ظرفیت ذخیرهسازی قابل استفاده ۱.۴ گیگاواتساعت فراهم خواهد کرد. این میزان انرژی میتواند برای مدت یک ساعت برق ۹۷۰ هزار خانه یا در طول یک شبانهروز برق ۸۰ هزار خانه را (با میانگین مصرف روزانه ۲۱ کیلوواتساعت) تأمین کند. در بخش تجهیزات نیز از ۲۸۸ اینورتر بزرگ، ۱۴۴ ترانسفورماتور ولتاژ متوسط و ۳۵۹۸ باتری ساخت چین استفاده شده است.
سوپرباتری واراتا (WSB) مانند یک جاذب شوک عمل میکند و قادر است در میلیثانیه به تغییرات ناشی از صاعقه، آتشسوزی جنگلها یا سایر اختلالات عمده در بازار ملی برق استرالیا (NEM) پاسخ دهد. سامانه مدیریت پایداری شبکه (SIPS) نقش کلیدی در تضمین توان فعال پیوسته و مطمئن دارد.
۱۰ فناوری پیشرفته که آینده ذخیرهسازی انرژی را دگرگون میکنند
تقاضای انرژی در آینده
در دهه پیشرو، استرالیا نیازمند ظرفیت جدید باتریهای ذخیرهسازی در مقیاس شبکه (BESS) است تا شبکه ملی برق (NEM) بتواند خلأهای ناشی از تعطیلی ۱۱ گیگاوات نیروگاه عمدتاً زغالسنگی را جبران کند. ازجمله این نیروگاهها میتوان به Eraring با ظرفیت ۲.۸ گیگاوات در نیو ساوت ولز، Yallourn با ۱.۴ گیگاوات در ویکتوریا و Callide B با ۷۰۰ مگاوات در کوئینزلند اشاره کرد.
سازمان AEMO پیشبینی میکند که تا سال ۲۰۵۰ حداقل ۴۹ گیگاوات ظرفیت ذخیره انرژی لازم خواهد بود تا اهداف کربن خنثی تحقق یابد. این ظرفیت شامل باتریهای شبکهای، نیروگاههای پمپی و ظرفیت نیروگاههای مجازی (VPP) خواهد بود.
با رشد هوش مصنوعی و مراکز داده ابری – که درحالحاضر حدود ۲۰۰ مرکز در استرالیا فعال هستند – تعیین هدف ظرفیت برای پاسخ به بار جدید تقاضا دشوار است.
دیوکس توضیح داد: «این سؤالی است که همه میپرسند و پاسخ قطعی ندارد. شایان ذکر است که برنامه جامع زیرساخت (ISP) فرض میکند بخش عمدهای از نیاز آینده ذخیره انرژی در پشت کنتور مصرفکننده است، اما با این دیدگاه مخالفیم. زیرا مزایای حاصل از جریانهای درآمدی مختلف و باتریهای بزرگ دقیقاً برخلاف داستان باتریهای خانگی است، جایی که هزینه هر کیلوواتساعت باتری خانگی معمولاً دو برابر باتریهای شبکهای است، بنابراین ترجیح بر باتریهای شبکهای وجود دارد.»
هوش مصنوعی برای پاسخ به سؤالات کاربران چقدر انرژی مصرف میکند؟ دانشمندان پاسخ میدهند
