فهرست مطالب این مقاله
بازار جهانی مواد شیمیایی زیستپایه برای شستشوی پنلهای خورشیدی در مسیر رشد قرار دارد. ارزش این بازار در سال ۲۰۲۶ حدود ۱۶۱.۱ میلیون دلار برآورد شده و پیشبینی میشود تا سال ۲۰۳۶ به حدود ۴۰۲.۹ میلیون دلار برسد. این بازار طی این بازه زمانی با نرخ رشد مرکب سالانه ۹.۶ درصد گسترش خواهد یافت.
به گزارش future market insights، افزایش نصب نیروگاههای خورشیدی در سراسر جهان و حرکت صنعت انرژی به سمت جایگزینهای سازگار با محیطزیست بهجای مواد شیمیایی سنتی، از عوامل اصلی این رشد محسوب میشوند.
در میان فرمولاسیونهای موجود، کنسانترههای سورفکتانت زیستتخریبپذیر با منشأ گیاهی سهم غالب بازار را در اختیار دارند و حدود ۳۰ درصد از کل بازار را به خود اختصاص دادهاند. کارایی بالا در پاکسازی و ایمنی زیستمحیطی، مهمترین دلایل برتری این ترکیبات عنوان شده است.
سایر فرمولاسیونهای مهم این بازار شامل:
- شویندههای آنزیمی
- سیالات پلیمری بدون نیاز به آب
- ژلهای پاککننده بدون حلال
هستند که هر یک نقش قابلتوجهی در افزایش پایداری و بهبود بهرهوری عملیات نگهداری پنلهای خورشیدی دارند.
روشهای کاربرد و فناوریهای شستشو
از نظر روش استفاده، شستشوی دستی به روش اسپری و آبکشی توسط تیمهای پیمانکاری با سهم ۳۲ درصدی، همچنان رایجترین شیوه در بازار به شمار میرود؛ روشی که بهویژه در نیروگاههای خورشیدی خانگی و تجاری پشتبامی کاربرد گستردهای دارد.
در عین حال، سامانههای خودکار شستشو ازجمله رباتهای پاککننده و سیستمهای شستشوی نصبشده روی خودروها، با سرعت درحال گسترش هستند و بهعنوان راهکارهایی مقرونبهصرفه برای پروژههای خورشیدی در مقیاس بزرگ مطرح شدهاند.
روندهای منطقهای بازار
از منظر جغرافیایی، چین با نرخ رشد سالانه ۱۲ درصد پیشتاز این بازار است؛ رشدی که به زیرساخت گسترده انرژی خورشیدی و افزایش تقاضا برای راهکارهای پاکسازی دوستدار محیطزیست نسبت داده میشود.
هند با نرخ رشد ۱۱ درصد در رتبه بعدی قرار دارد که ناشی از توسعه سریع انرژی خورشیدی و سیاستهای حمایتی از فناوریهای پایدار است. همچنین ایالات متحده آمریکا و آلمان نیز رشد قابلتوجهی را تجربه میکنند؛ رشدی که با سیاستهای دولتی حمایتی و افزایش آگاهی نسبت به اثرات زیستمحیطی روشهای سنتی شستشوی پنلها تقویت شده است.
با تداوم گسترش بازار جهانی انرژی خورشیدی، انتظار میرود تقاضا برای مواد شوینده زیستپایه ویژه پنلهای خورشیدی همچنان بالا باقی بماند؛ روندی که میتواند نقش مهمی در حرکت بهسوی آیندهای پاکتر و پایدارتر در صنعت انرژی ایفا کند.
چشمانداز رشد بازار جهانی مواد شوینده زیستپایه
بازار جهانی مواد شوینده زیستپایه برای پنلهای خورشیدی بهدلیل افزایش تقاضا برای راهکارهای پاکسازی پایدار در بخش انرژیهای تجدیدپذیر، با سرعت درحال رشد است. پنلهای خورشیدی که نقش حیاتی در تولید انرژی پاک دارند، برای حفظ بهرهوری بهینه نیازمند نگهداری منظم هستند.
استفاده از مواد شوینده سنتی میتواند اثرات منفی زیستمحیطی به همراه داشته باشد، ازاینرو، مواد شوینده زیستپایه که غیر سمی، قابل تجزیه زیستی و مؤثر در حذف گردوغبار و آلودگیها هستند، بهطور فزایندهای جایگزین شدهاند. این راهکارهای دوستدار محیطزیست با حمایت صنایع و سیاستهای دولتی برای روشهای پاکسازی سبزتر، محبوبیت بیشتری پیدا میکنند.
انتظار میرود بازار این مواد شوینده همچنان رشد کند، زیرا توسعه صنعت انرژی خورشیدی و حرکت جهانی به سمت استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر نیاز به راهکارهای نگهداری کارآمد و سازگار با محیطزیست را افزایش میدهد. نوآوری در فناوریهای شستشوی زیستپایه به بهبود کارایی و جذابیت آنها کمک کرده و تمرکز بر افزایش عملکرد پاکسازی همراه با کاهش اثرات زیستمحیطی را تقویت میکند.
بااینحال، چالشهایی مانند ملاحظات هزینهای، توسعه تولید در مقیاس بزرگ و پذیرش منطقهای میتوانند بر سرعت رشد بازار تاثیر بگذارند. با وجود این چالشها، تقاضای رو به رشد برای مواد شوینده پایدار در صنعت خورشیدی محرک اصلی توسعه این بازار خواهد بود، چرا که پایداری بهعنوان یک اولویت فزاینده جهانی مطرح میشود.
تحلیل بخشبندی بازار جهانی مواد شوینده زیستپایه برای پنلهای خورشیدی
بازار جهانی مواد شوینده زیستپایه برای پنلهای خورشیدی عمدتاً براساس ترکیبات شیمیایی و روشهای کاربرد تقسیمبندی میشود. محلولهای شوینده قابل تجزیه زیستی (زیستپایه گیاهی) با سهم ۳۰ درصد، پیشرو بازار هستند، زیرا هم در پاکسازی پنلهای خورشیدی بسیار مؤثرند و هم با محیطزیست سازگارند.
سایر ترکیبات مهم شامل شویندههای آنزیمی/بیوکاتالیزوری، سیالات شستشوی بدون آب یا پلیمرهای بدون آب، ترکیبات اسید آلی/کلانت، شویندههای فوم و ژل بدون حلال و پوششهای زیستپایه ضدآلودگی یا هیدروفیلیک هستند.
از نظر روشهای کاربردی، شستشوی دستی با اسپری و آبکشی توسط تیمهای قراردادی با سهم ۳۲ درصد بیشترین استفاده را دارد. پس از آن، سیستمهای شستشوی خودکار نصبشده روی خودرو یا کامیون، سیستمهای رباتیک یا خودران بدون آب، پیشپردازش روی ماژول و سیستمهای خشککننده با دستمال یا برس قرار دارند.
چرا محلولهای شوینده قابل تجزیه زیستی پیشرو بازار هستند؟
این محلولها با سهم ۳۰ درصد در بازار پیشرو هستند. با افزایش نگرانیهای زیستمحیطی، تقاضا برای مواد شویندهای که به اکوسیستمها آسیب نزند و برای انسان و محیطزیست ایمن باشد، افزایش یافته است. این محلولهای قابل تجزیه زیستی به پاسخگویی به تقاضای روزافزون برای راهکارهای پاکسازی مسئولانه و پایدار کمک کرده و در عین حال کارایی و طول عمر پنلهای خورشیدی را حفظ میکنند.
چرا شستشوی دستی با اسپری و آبکشی بیشترین سهم بازار را دارد؟
روش شستشوی دستی با اسپری و آبکشی توسط تیمهای قراردادی با سهم ۳۲ درصد، بیشترین سهم بازار مواد شوینده زیستپایه برای پنلهای خورشیدی را به خود اختصاص داده است. دلیل این امر گستردگی استفاده از این روش در محل نصب و اثربخشی آن در محیطهای مختلف، ازجمله پشتبامهای مسکونی و تجاری است.
این روش انعطافپذیری بالایی دارد و به پیمانکاران امکان میدهد محلولهای شوینده را مستقیماً روی پنلها اعمال کنند، تا پاکسازی کامل انجام شده و بهرهوری پنلها بهینه شود. با وجود ظهور سیستمهای خودکار، شستشوی دستی همچنان یک راهکار اقتصادی و ساده برای اجرا به شمار میرود؛ بهویژه در عملیاتهای کوچک و منازل مسکونی که تجهیزات تخصصی کمتر مورد استفاده قرار میگیرد.

چالشها
استفاده از مواد شوینده زیستپایه با محدودیتهایی مواجه است که عمدتاً ناشی از نگرشها نسبت به عملکرد و هزینه است. برخی از بهرهبرداران معتقدند که شویندههای شیمیایی سنتی ممکن است قویتر یا سریعتر عمل کنند، بهویژه در شرایطی که آلودگی شدید باشد، و این باعث تردید نسبت به جایگزینهای زیستپایه میشود.
علاوه بر این، هزینههای اولیه بالاتر مواد شوینده زیستپایه نسبت به شویندههای شیمیایی معمولی، باعث میشود عملیاتهای خورشیدی با محدودیت بودجه، نسبت به تغییر محتاط باشند. آگاهی محدود از مزایای بلندمدت این محصولات و تغییرپذیری اثربخشی آنها در شرایط آب و هوایی یا نوع آلودگیهای مختلف میتواند روند پذیرش را کند کند.
روندهای کلیدی بازار مواد شوینده زیستپایه برای شستشوی پنلهای خورشیدی
روندهای مهم شامل توسعه فرمولهای زیستپایه ویژه، بهینهشده برای شرایط مختلف آلودگی، مانند گردوغبار صحرا، دود صنعتی یا نمک در مناطق ساحلی است. استفاده از فرمولهای متمرکز و کممصرف آب که با سیستمهای شستشوی خودکار و رباتیک سازگار هستند نیز درحال افزایش است و نگرانیهای مربوط به کمبود آب را برطرف میکند.
تولیدکنندگان تمرکز خود را بر مواد اولیه تجدیدپذیر، کاهش ضایعات بستهبندی و روشهای تولید پاکتر گذاشتهاند تا شاخصهای پایداری خود را بهبود بخشند. همچنین، همکاری بین تولیدکنندگان مواد شوینده و ارائهدهندگان خدمات نگهداری پنلهای خورشیدی درحال افزایش است، زیرا راهکارهای یکپارچه برای پرتفویهای بزرگ خورشیدی جذابتر میشوند. مشوقها و الزامات گزارشدهی در حوزه پایداری نیز بهرهبرداران را به پذیرش شیوههای شستشوی سبزتر ترغیب میکند.
چین؛ پیشتاز بازار مواد شوینده زیستپایه
بازار مواد شوینده زیستپایه در چین با نرخ ۱۲ درصد درحال رشد است که ناشی از رهبری این کشور در نصب پنلهای خورشیدی و تعهد به انرژی پاک است. چین بهعنوان بزرگترین تولیدکننده پنلهای خورشیدی و یکی از بزرگترین بازارهای انرژی خورشیدی جهان، بهطور فزایندهای به راهکارهای نگهداری پاک، ازجمله مواد شوینده زیستپایه روی آورده است.
حمایت دولت چین از انرژیهای تجدیدپذیر و فناوریهای سبز و رشد سریع مزارع خورشیدی، تقاضا برای راهکارهای شستشوی پایدار را افزایش میدهد. همچنین، تمرکز چین بر کاهش اثرات زیستمحیطی فرایندهای صنعتی، استفاده از شویندههای زیستپایه را تقویت کرده است. با ادامه پیشتازی چین در تحول جهانی انرژیهای تجدیدپذیر، بازار مواد شوینده زیستپایه در صنعت خورشیدی چشمانداز رشد پایدار و قدرتمندی دارد.
خلاصه بازار مواد شوینده زیستپایه برای شستشوی پنلهای خورشیدی
۱. فرمولاسیون / شیمیایی
- کنسانترههای سورفکتانت زیستتخریبپذیر (گیاهی): مواد مؤثر و دوستدار محیطزیست که ۳۰ درصد سهم بازار را دارند.
- شویندههای آنزیمی / بیوکاتالیتیک (تجزیه آلودگیهای آلی): مناسب برای تجزیه خاک و مواد آلی بدون آسیب به پنل.
- سیالات شستشوی بدون آب / پلیمری (زیستپایه): کارآمد و سازگار با محیطزیست، مخصوص کاربردهای صنعتی و مسکونی.
- ترکیبهای اسید آلی / کلاتکننده (اسیدهای خوراکی، سیتراتها): ایمن و مؤثر برای تمیز کردن آلودگیها بدون آسیب به پوشش پنل.
- شویندههای فومی و ژلی بدون حلال (کمسایش): محافظت از سطح پنل در برابر خراش و آسیب.
- روکشهای ضدآلودگی / هیدروفیلیک (افزودنیهای زیستمبنا): کاهش تجمع گرد و غبار و افزایش عمر مفید پنل.
۲. روشهای کاربرد
- پاشش و آبکشی دستی (با تیمهای قراردادی): رایجترین روش با انعطاف بالا، بهویژه برای سقفهای مسکونی و تجاری.
- سیستمهای شستشوی خودکار نصبشده روی خودرو / کامیون: مناسب برای عملیات گسترده و صرفهجویی در نیروی انسانی.
- سیستمهای رباتیک / خودران بدون آب (با شیمی یکپارچه): نوآورانه و کارآمد برای سایتهای بزرگ.
- پیشتصفیه روی ماژول (اعمال توسط تولیدکننده / OEM): آمادهسازی سطح پنل برای کاهش آلودگی.
- سیستمهای خشکپاککن / برس با مایعات زیستپایه (سقف مسکونی): روش ساده و اقتصادی برای کاربردهای کوچک و خانگی.
گزارش future market insights

