کدام روش شستشوی پنل خورشیدی مناسب‌تر است؟

انتخاب روش مناسب برای شستشوی پنل های خورشیدی تأثیر مستقیمی بر راندمان تولید برق و هزینه‌های بهره‌برداری دارد. به‌طور کلی، دو روش اصلی برای شستشوی پنل‌ها وجود دارد که هرکدام بسته به مقیاس نیروگاه و بودجه، مزایا و معایب خاص خود را دارند.

شستشوی دستی پنل خورشیدی

گزینه‌ای است که عمدتاً برای نیروگاه‌های کوچک زیر ۱۰۰ کیلووات مناسب می‌باشد. این روش نیاز به نیروی انسانی زیاد دارد و زمان‌بر است. همچنین خطر سقوط از ارتفاع و شکستگی پنل‌ها وجود دارد و مصرف آب بالایی داشته و به‌ازای هر پنل بین ۱۰ تا ۱۵ لیتر آب مصرف می‌شود.

درصورت استفاده از نیروی انسانی باید به این نکته توجه کرد که این روش دقت بسیار بالایی نداشته و همچنین میزان مصرف آب نیز در این حالت بالا است. همچنین شستشوی سلول‌ها در این روش زمانبر است. برای عملیات شستشو ابتدا باید سیستم را کاملا خاموش کنید. پیشنهاد می‌کنیم حتی الامکان شستشو را در شب انجام دهید و یا از عصر که ساعت کار سیستم تمام شد آنرا خاموش کرده عملیات پاکسازی را انجام دهید. البته می‌توانید شستشو را در روز‌های ابری و یا صبح زود انجام دهید. شستشوی دستی بیشتر برای نیروگاه‌های ۵۰۰ کیلووات و پایین‌تر توصیه می‌شود.

دستگاه شستشوی نیمه‌خودکار: با استفاده از برس چرخان و آب پرفشار کار می‌کند. این روش سرعت بیشتری نسبت به روش دستی دارد اما همچنان به حضور اپراتور نیاز دارد.

ربات شستشو پنل خورشیدی

پیشرفته‌ترین روش است که به صورت کاملاً خودکار یا نیمه‌خودکار عمل می‌کند. این ربات‌ها در دو نوع خشک (بدون نیاز به آب) و کم‌مصرف (۰.۳ تا ۱ لیتر آب در هر پنل) عرضه می‌شوند. ربات‌ها مجهز به سنسور تشخیص گرد و غبار و قابلیت مسیریابی هوشمند بوده و می‌توانند به صورت شبانه بدون ایجاد سایه روی پنل‌ها عمل کنند.

استفاده از روبات برای شستشو باعث افزایش سرعت شستشو می‌شود و میزان آب و نیروی کار کمتری استفاده می‌شود این نیروی کار جهت جابه جایی روبات شستشوگر و عوض کردن ردیف آن، مورد استفاده قرار می‌گیرد؛ و به حداکثر ۲ نفر احتیاج است. این در حالتی است که از یک روبات استفاده کنیم؛ ممکن است در یک مزرعه خورشیدی به بیش از یک روبات احتیاج باشد.

برای آنکه بدانید آیا از لحاظ هزینه‌ای استفاده از روبات به صرفه است یا خیر، میزان آلودگی آن مکان و مقیاس نیروگاه، میزان در دسترس بودن آب و عوامل دیگر باید مورد بررسی قرار گیرد.

در مقایسه کلی این ۲ روش، شستشوی دستی با مصرف ۵۰,۰۰۰ تا ۸۰,۰۰۰ لیتر آب در هر مگاوات و سرعت ۰.۱ تا ۰.۳ مگاوات در روز، نیاز به نیروی انسانی بالا دارد و هزینه اولیه بسیار پایینی داشته و تنها برای نیروگاه‌های خانگی و کوچک مناسب است. دستگاه نیمه‌خودکار با مصرف ۱۵,۰۰۰ تا ۳۰,۰۰۰ لیتر آب در هر مگاوات و سرعت ۱ تا ۳ مگاوات در روز، هزینه اولیه ۳۰۰ تا ۸۰۰ میلیون تومانی دارد و برای نیروگاه‌های متوسط کاربرد دارد.

ربات شستشوی خشک با مصرف آب صفر و سرعت ۵ تا ۲۰ مگاوات در روز، هزینه اولیه ۲ تا ۶ میلیارد تومانی داشته و برای نیروگاه‌های بزرگ و صنعتی مناسب است. ربات شستشوی کم‌مصرف نیز با مصرف ۱,۰۰۰ تا ۳,۰۰۰ لیتر آب در هر مگاوات و سرعت ۸ تا ۲۵ مگاوات در روز، هزینه اولیه ۳ تا ۸ میلیارد تومانی دارد و برای همه مقیاس‌های نیروگاهی قابل استفاده است.

مقایسه انواع روش‌های شستشوی پنل خورشیدی